فیلم مستند «آموزش امید در افغانستان: داستان زرقا» در میان آثار برگزیده سال ۲۰۲۶ رقابت «جوایز رسانه و تلویزیون کن» قرار گرفت؛ رقابتی که هر سال تولیدات سازمانی، مستند، تلویزیونی و رسانه‌های آنلاین را ارزیابی می‌کند و از معتبرترین رویدادهای حوزه رسانه در اروپا به‌شمار می‌رود.
بر اساس فهرست رسمی برندگان این رقابت، فیلم «آموزش امید در افغانستان: داستان زرقا» در بخش «آموزش و شیوه‌های نوین کار» در بخش مستندها و گزارش‌ها، برنده جایزه نقره‌ای شده است. در فهرست این رقابت، «جایزه زاید برای برادری انسانی» به‌عنوان سفارش‌دهنده این اثر معرفی شده است.
برگزارکنندگان این جشنواره گفته‌اند که برندگان امسال در ۲۴ سپتامبر در منطقه کوت دازور فرانسه مورد تقدیر قرار گرفتند. در مجموع، ۲۵۳ اثر از ۳۸ کشور در ۶۳ بخش به فهرست نهایی راه یافتند و ۱۸۲ اثر جایزه «دلفین» دریافت کردند. این رقابت جوایز دلفین طلایی و نقره‌ای را در بخش‌های مختلف، از جمله فیلم‌های شرکتی، مستندها، گزارش‌ها و تولیدات رسانه‌ای آنلاین، اهدا می‌کند.
محور اصلی فیلم، روایت تلاش‌های زرقا یفتلی برای دفاع از حقوق زنان و کودکان و حمایت از آموزش دختران در افغانستان است؛ تلاش‌هایی که زیر سایه محدودیت‌های سخت‌گیرانه طالبان ادامه یافته و همچنان با خطر و فشار همراه است.
زرقا یفتلی، فعال اجتماعی اهل بدخشان، سال‌ها در حوزه دسترسی دختران افغان به آموزش فعالیت کرده و اکنون در کانادا زندگی می‌کند. او از چهره‌های شناخته‌شده دفاع از حقوق زنان در افغانستان است و بارها نسبت به سیاست‌های طالبان در محدودسازی آموزش دختران هشدار داده است.
در ادامه فشارهای طالبان بر نهادهای مدنی:
– نیروهای این گروه در ۳۱ اردیبهشت به دفتر «نهاد تحقیقاتی حقوق زنان و کودکان» در کابل — نهادی که یفتلی بنیان‌گذار آن است — یورش بردند، تجهیزات الکترونیکی کارکنان را ضبط کردند و دفتر را بستند.
– در ۲۷ تیر، شش کارمند این نهاد هنگامی که برای دریافت وسایل ضبط‌شده خود مراجعه کرده بودند، توسط استخبارات طالبان بازداشت شدند.
– پس از ۶۸ روز، پنج نفر از آنان در ۳۱ شهریور آزاد شدند، اما عبدالمتین حکیمی همچنان در بازداشت طالبان باقی مانده است.
یفتلی پس از آزادی پنج همکارش اعلام کرد که همسر، سه فرزند و خانواده حکیمی چشم‌انتظار بازگشت سالم او هستند و خواستار رعایت حقوق بنیادین این کارمند و آزادی فوری و بدون قیدوشرط او شد.
بر اساس گزارش‌ها، این افراد به دلیل فعالیت‌های پژوهشی و آموزشی و تلاش برای دفاع از حقوق زنان و آموزش دختران بازداشت شده‌اند. طالبان تاکنون هیچ توضیحی درباره علت بازداشت آنان ارائه نکرده است.
این جایزه در حالی به فیلمی درباره فعالیت‌های یفتلی تعلق گرفته است که زنان و دختران در افغانستان همچنان با محدودیت‌های گسترده آموزشی از سوی طالبان روبه‌رو هستند. دختران اجازه آموزش بالاتر از صنف ششم را ندارند و طالبان از دسامبر ۲۰۲۲ تحصیل زنان در دانشگاه‌ها را نیز ممنوع کرده‌اند.